رواداری یا Tolerance به معنی تفاوت مجاز و حدود قابل تحمل می باشد و در کارهای عمرانی به معنی حد ترخيص و انحراف مجاز کاربرد دارد.
مقدار مجاز رواداری در سازه های بتنی و فلزی و مصالح ساختمانی و ... توسط مراجع رسمی در قالب نشریه و ضوابط به پیمانکار و مشاوران ابلاغ می شود.
بعنوان مثال می توان به کنترل رواداری های زیر در یک سازه اشاره کرد.
رواداری در سازه های بتنی Tolerance for Concrete Construction
رواداریها در بریدن و کارگذاشتن میلگردها
رواداری اندازه گیری مصالح متشکله بتن نسبت به وزن هریک از آنها
رواداری مصالح ساختمانی مانند آجر و بلوک
رواداری سازه های فلزی شامل تیر ، ستون و....

 

رواداری در سازه های بتنی
چنانچه در در مشخصات طرح به رواداری اشاره نشده یا مشخص نبود که طبق جدول 6-3-3 نشریه 55 می توان عمل کرد.
رواداری سازه های بتنی متعارف 
 
ردیف
 
شرح
رواداری
1
 
 
انحراف از امتداد قائم
 
الف
 
در لبه و سطح ستونها، پایه ها، دیوارها، نبشها و کنجها
6 میلیمتر در هر 3 متر طول
حداکثر 75 میلیمتر در کل طول
ب
برای گوشه نمایان ستونها، درزهای کنترل، شیارها و دیگر خطوط برجسته، نمایان و مهم
6 میلیمتر در هر 6 متر طول
حداکثر 12 میلیمتر در کل طول
2
 
 
الف
در سطح زیرین دالها، سقفها، سطح زیرین تیرها، نبشها و کنجها قبل از برچیدن حایلها
6 میلیمتر در هر 3 متر طول
9 میلیمتر در هر چشمه یا هر 6 متر طول
حداکثر 19 میلیمتر در کل طول
انحراف از سطوح یا ترازهای مشخص شده در نقشه ها
 
 
ب
در نعل درگاهها، زیرسریها، جان پناههای نمایان شیارهای افقی و دیگر خطوط برجسته، نمایان و مهم
6 میلیمتر در هر 6 متر طول
حداکثر 12 میلیمتر در کل طول
3
انحراف ستونها، دیوارها و تیغه های جدا کننده از موقعیت مشخص شده در پلان ساختمان
 
در هر چشمه
12 میلیمتر
در هر شش متر طول
12 میلیمتر
حداکثر در کل طول
25 میلیمتر
4
انحراف از اندازه و موقعیت بازشوهای واقع در کف دیوار و غلافها
٦± ميليمتر
5
اختلاف در ابعاد مقطع عرضی ستونها و تیرها و ضخامت دالها و دیوارها
الف
در جهت نقصانی
6 میلیمتر
ب
در جهت اضافی
12 میلیمتر
6
شالوده ها
الف
 
اختلاف اندازه ها در پلان
 
نقصانی
12 میلیمتر
اضافی
50 میلیمتر
 
ب
جابه جایی یا خروج از مرکز
دو درصد عرض شالوده در امتداد طول موردنظر مشروط بر آنکه بیش از طول 50 میلیمتر نباشد
پ
ضخامت
 
کاهش ضخامت نسبت به آنچه تعیین شده
5 درصد
افزایش ضخامت نسبت به آنچه تعیین شده
 
محدودیتی ندارد
7
پله ها
الف
در تعدادی معدودی پله
ارتفاع پله
٣± ميليمتر
کف پله
٦± ميليمتر
ب
در پله های متوالی
ارتفاع پله
١.5± ميليمتر 
کف پله
٣± ميليمتر
در مورد سازه های خاص باید رواداریها در دفترچه مشخصات فنی خصوصی درج شوند.

رواداریها در بریدن و کارگذاشتن میلگردها
تمام میلگردها باید بر اساس اندازه و اشکال مشخص شده در نقشه ها و دستورالعملها بریده شده و دقیقاً در محل های مورد نظر به نحوی نصب گردند که در طول عملی ات بتن ریزی و تراکم هیچگونه تغییری در محل آنها حادث نشود.
بریدن و کار گذاردن آرماتور باید در حد رواداری های مندرج در مشخصات فنی خصوصی و سایر
مدارک قرارداد صورت گیرد. در صورت نبود این دستورالعملها، رعایت مندرجات این قسمت الزامی است.
الف: رواداریهای بریدن میلگردها
طول میلگرد 25 ± میلیمتر
مجموعه ابعاد خاموت 12 ± میلیمتر
خمها 25 ± میلیمتر
ب: رواداریهای بستن و کار گذاشتن میلگردها
کاهش صخامت پوشش بتن نسبت به مقادیر تعیین شده در نقشه ها ، حداکثر 8 میلیمتر است و در هیچ مورد نباید ضخامت پوشش از 2/3 میزان تعیین شده کمتر شود.
انحراف موقعیت میلگردها نسبت به محلهای تعیین شده در نقشه ها ، برای قطعات خمشی، و دیوارها و ستونها به شرح زیر است:
برای h≤200 میلیمتر 8± میلیمتر
برای200 > h > 600 میلیمتر 12 ± میلیمتر
600≤ h میلیمتر 20 ±
انحراف فاصله جانبی بین میلگردها نسبت به فاصله مشخص شده، 30 ± میلیمتر
انحراف موقعیت طولی خمها و انتهای میلگردها، 50 ± میلیمتر
انحراف موقعیت طولی خمها و انتهای میلگردها در انتهای ناپیوسته قطعات، 20 ± میلیمتر رواداری در سازه های فلزی رواداری در ابعاد، پیچیدگی، تابیدگی، کمانش تمامی اعضای اسکلت فلزی و همچنین انحرافات هنگام نصب، نباید فراتر از رواداریهای مندرج در جداول 7-3-2-7 (الف) و 7-3-2-7 (ب) باشند(نشریه 55).
جدول 7-3-2-7 (الف) رواداری ستونهای فلزی
جدول 7-3-2-7 (ب) رواداری تیرهای اصلی و فرعی و بادبندها

دریافت فایل رواداری های سازه های فلزی

رواداری اعضای جوشکاری
رواداری اعضای جوشکاری شده ، مطابق جدول7-4-3-7 (ب) خواهد بود.
دستگاه نظارت مخیر است در هر مورد که لازم بداند جو شها را مورد آزمایش قرار دهد . برای جوشکاری لازم است مشخصات مندرج در نشریه های 20 تا 24 و 228 دفتر تدوین ضوابط و معیارهای فنی مورد توجه قرار گیرد.

 


رواداری در کلیه کارهای عمرانی باید کنترل شود و در تمامی مراحل کار از اماده سازی بتن تا اجرای سازه و اتمام و اندودکاری باید کنترل گردد.
برای مطالعه رواداری در اجرای مختلف یک ساختمان می توانید به نشریه 55 مراجعه کنید.

به نقل از: mohan